Schorzenia oczu w ciąży

Zmiany jakie zachodzą w organizmie kobiety podczas ciąży, mają również wpływ na jej wzrok. Odpowiedzialne są za to hormony, które przyczyniają się do obrzęków w gałce ocznej. Powoduje to osłabienie wzroku ciężarnej i pogłębienie wady wzroku. Mogą doświadczyć tego kobiety z określona wadą wzroku jak również i te, które miały przed ciążą doskonały wzrok. Po ciąży wzrok przeważnie wraca do poprzedniego stanu. Statystycznie 14% kobiet dotyka krótkowzroczność w czasie ciąży.

Choroby oczu

Kobieta w czasie ciąży może doświadczyć m.in. takich zmian w widzeniu jak:

• krótkowzroczność – przedmioty, które są blisko są dobrze widziane, te dalej - rozmazane,
• dalekowzroczność – to, co jest blisko nie jest dobrze widoczne, przedmioty dalej widziane są doskonale,
• zez – zmieniony jest kąt patrzenia jednego oka względem drugiego,
• astygmatyzm oka – widziany obraz jest częściowo zamazany,
• kurza ślepota – złe widzenie w nocy lub przy słabym oświetleniu.

Jeśli kobieta cierpi na jakieś schorzenia okulistyczne, a także choruje na nadciśnienie lub cukrzycę, ważne jest aby w czasie ciąży lekarz kontrolował stan jej wzroku przynajmniej raz na miesiąc. Może on określić, czy pojawiające się zmiany są niepokojące czy nie. Może również przepisać kobiecie silniejsze szkła do okularów, jeśli uzna to za konieczne.

Soczewki w ciąży

Jeśli chodzi o noszenie szkieł kontaktowych w ciąży, można to robić bezpiecznie do końca ciąży, o ile organizm dobrze je toleruje. Hormony ciążowe mają wpływ także na skład łez, co może powodować, że oczy pieką i łzawią. Lekarz może przepisać wtedy specjalne krople albo zaproponować noszenie okularów w trakcie ciąży.

Nietolerancja soczewek może być także spowodowana przez:

• spadek progu pobudliwości bólowej rogówki u wszystkich ciężarnych,
• wzrost krzywizny rogówki o 1 dioptrię w drugiej połowie ciąży,
• wzrost grubości rogówki o 1-16 mikrometrów,
• zmiany w budowie spojówki gałkowej i przejściowe obrzęki powiek,
• spadek produkcji łez w 3 trymestrze ciąży (80% ciężarnych).

W takich sytuacjach lekarze zalecają, aby kobiety:

• w trakcie ciąży i zaraz po porodzie kobiety nie zmieniały krzywizny soczewki,
• nie przechodziły laserowych zabiegów korekcji wzroku – ciążę najlepiej zaplanować na rok po,
• wykonaniu takiej operacji,
• w trzecim trymestrze kobiety powinny używać nawilżających kropli do oczu.

Czego nie robić?

Kobiety w ciąży z wadą wzroku:

• Nie powinny dźwigać, ponieważ istnieje ryzyko odklejenia się siatkówki.
• Nie powinna spędzać dużo czasu przed komputerem – optymalny czas to nie więcej niż 4 godziny w ciągu dnia. Dłuższe spędzanie czasu przed monitorem komputera może przyczynić się do powstania zespołu suchego oka, którego objawy to pieczenie, zaczerwienienie, uczucie piasku pod powiekami.
• Stosować dietę podczas ciąży - pełną produktów bogatych w witaminę A i beta-karoten.

Wada wzroku a poród

Na 2-3 tygodnie przed porodem kobieta z wadą wzroku powinna odbyć wizytę u okulisty. Lekarz zbada ciśnienie wewnątrz gałki ocznej, oceni stan siatkówki i wyda opinię, czy kobieta może rodzić naturalnie, czy potrzebne jest cesarskie cięcie. Zwykle kobiety z osłabionym wzrokiem rodzą jednak naturalnie. Lekarze decydują się na cięcie cesarskie głównie przy głębokich wadach, np. wysokiej krótkowzroczności, które połączone są ze zmianami na dnie oka.

Poród naturalny mógłby w takiej sytuacji podnieść cieśninie wewnątrz gałki ocznej i spowodować odklejenie się siatkówki, a w konsekwencji pogorszenie lub utratę zdolności widzenia. Bardzo rzadko podczas porodu nagle kobieta zaczyna gorzej widzieć – jeśli jednak taka sytuacja ma miejsce, lekarz decyduje o zakończeniu porodu cesarką.

W trakcie porodu kobiety mogą mieć założone okulary. Zaleca się jednak, aby wyjęły soczewki przed rozpoczęciem akcji porodowej, ponieważ w razie ewentualnych komplikacji i konieczności podania narkozy nie będzie czasu, aby się nimi zajmować.


Bibliografia

Florjański J. (red.), 80 przypadków ginekologiczno-położniczych, Urban & Partner, Wrocław 2007, ISBN 83-60290-31-6
Bourne T., Condous G., Postępowanie w powikłaniach wczesnej ciąży - podręcznik, Medipage, Warszawa 2007, ISBN 978-83-89769-47-3
Niżankowska M. H. Okulistyka - podstawy kliniczne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 83-200-3224-6
Kański J.J. Okulistyka kliniczna, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-120-4